Wielkość wzmocnienia przy nauce

Omawiana zależność została wykryta w badaniach zwierząt, w których zmieniano wielkość wzmocnienia (Crespi, 1942, 1944: Zeaman, 1949: Reynolds, 1949). Uczenie się labiryntu, uczenie się rozróżniania przebiega jednakowo szybko niezależnie od wartości wzmocnienia, natomiast zależy od niej poziom stabilizacji wprawy (czas przebiegu labiryntu, szybkość dokonywania wyboru, wielkość okresu utajenia itd.). Zależność ta została potwierdzona w badaniach ludzi, między innymi w sytuacji wytwarzania warunkowej reakcji mrugania, dla której bodźcem bezwarunkowym jest podmuch powietrza (Passey, 1948). Siła podmuchu wpływa na poziom stabilizacji reakcji warunkowej (siła reakcji, częstość), natomiast nie wpływa na szybkość wytwarzania odruchu.

Porównywano również efekty, jakie uzyskuje się w uczeniu labiryntu w przypadku naprzemiennego stosowania i niestosowania wzmocnień pokarmowych. Jeśli w grupie A początkowo nie stosuje się wzmocnień pokarmowych, później stosuje się, w grupie B postępuje się odwrotnie, to efekty końcowe mogą okazać się jednakowe (Tolman i Honzik, 1930), co zdaje się wskazywać, że wzmocnienie nie wpływa na szybkość uczenia się.

To, że wielkość wzmocnienia wpływa na poziom aktualnego wykonania, zdaje się nie budzić wątpliwości. Są natomiast dane, które wskazują, że wpływ wielkości wzmocnienia nie ogranicza się do poziomu aktualnego wykonania, ale pozostawia efekt bardziej trwały, pozwalający na stwierdzenie, że zależnie od wielkości wzmocnienia osobnik uczy się więcej lub mniej. Przykładem mogą być wyniki, jakie uzyskał Spence (1953) w badaniach warunkowania odruchu mrugania u ludzi. W jednej grupie osób badanych użyto jako wzmocnienia silnego podmuchu powietrza, w drugiej – słabego. Następnego dnia każdą z grup podzielono na dwie podgrupy: w jednej stosowano podmuch słaby, w drugiej silny. Tak więc, jeśli będziemy rozpatrywać grupy całościowo, to postępowanie w drugim dniu badania byłó jednakowe (różnice dotyczyły tylko podgrup). W tej sytuacji, gdyby wpływ uczenia się dnia poprzedniego był jednakowy, średnie wyniki grup w drugim dniu badania nie powinny się różnić.

Rezultaty, jakie uzyskał Spence, świadczą, że wielkość wzmocnienia w dniu poprzednim nie była obojętna. Częstość reakcji warunkowych w drugim dniu była wyraźnie wyższa w grupie, w której poprzedniego dnia stosowano podmuch silniejszy. Ilustruje to tabela 15.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *